UMOWA O PRACĘ. JAK NAPISAĆ UMOWĘ O PRACĘ

Zasady ogólne formułowania umowy o pracę

Przy zawieraniu umowy o pracę powinniśmy się kierować zasadą, że strony mogą w sposób dowolny regulować jej treść. Wynika to stąd, że przepisy prawa pracy nie wskazują  wystarczająco dokładnie, jakie elementy powinna zawierać umowa o pracę.

Jednak ta „dowolność” podlega istotnym ograniczeniom, z których na szczególną uwagę zasługują:

1) przepisy prawa pracy wyższego rzędu. Umowa o pracę nie może być sprzeczna z przepisami prawa pracy znajdującymi się w:

a) regulaminach (pracy, wynagradzania itp.),

b) układach zbiorowych pracy,

c) aktach podstawowych (np. rozporządzeniach),

d) ustawach i wiążących Polskę umowach międzynarodowych,

e) Konstytucji RP;

2) zasady współżycia społecznego oraz natura umowy o pracę.

UWAGA!

Formułując umowę o pracę, pamiętaj, że niektóre grupy pracowników mają określone maksymalne i minimalne granice swoich uprawnień. Dotyczy to zwłaszcza wynagrodzenia.

Równie istotnymi elementami, o których musisz pamiętać przy zawieraniu umowy o pracę, są zasady współżycia społecznego oraz istotne cechy stosunku pracy (czyli zatrudnienia na podstawie umowy o pracę):

Zasady współżycia społecznego są tylko ogólne wskazówki co do sposobu formułowania umowy. Nie pozwalają one na zawarcie umowy, która umożliwiłaby wykonanie poszczególnych jej postanowień w sposób sprzeczny z uznanymi w społeczeństwie wartościami.

Istotne cechy stosunku pracy są określone przede wszystkim w art. 22 kp. Jeżeli umowa nie zawiera którejś z nich, to może się okazać, że zawarta umowa nie jest umową o pracę – tylko umową cywilnoprawną!

PRZYKŁAD

Pracodawca określił pracownikowi wynagrodzenie za pełny wymiar czasu pracy w wysokości 600 zł brutto. Ponieważ wynagrodzenie minimalne określone w ustawie jest wyższe, postanowienie umowy o pracę w tym zakresie będzie nieważne, a na jego miejsce wejdą w życie odpowiednie postanowienia ustawy (chyba że u pracodawcy obowiązują regulacje bardziej korzystne niż przewidziane w ustawie o minimalnym wynagrodzeniu).

Umowa o pracę, którą podpisujecie z pracownikiem:

nie może być sprzeczna z przepisami prawa (np. z Kodeksem pracy),

nie może być sprzeczna również z zasadami współżycia społecznego (np. nie może nakładać na pracownika obowiązku wprowadzania nerwowej, napiętej atmosfery w pracy),

nie może zawierać postanowień mniej korzystnych niż akty, które gwarantują określonym pracownikom określone przywileje (np. regulamin wynagradzania),

musi zawierać istotne cechy stosunku pracy (m.in. osobiste wykonywanie pracy określonego rodzaju za wynagrodzeniem, pod kierownictwem pracodawcy i na jego rzecz).

Jeśli zastanawiasz się:

  • Kiedy możesz ponownie podpisać umowę na okres próbny z tym samym pracownikiem, jak długo może taki okres trwać i na co musisz uważać, wypowiadając pracownikowi tę umowę?
  • W jakim celu zawierana jest umowa na okres próbny oraz jaka ochrona przysługuje pracownikowi zatrudnionemu na okres próbny?
  • Kiedy i w jaki sposób możesz wypowiedzieć umowę na czas określony oraz ile umów na czas określony możesz podpisać z tym samym pracownikiem?
  • Kiedy umowa na czas określony staje się umową na stałe?
  • Kiedy możesz, a kiedy nie powinieneś zatrudniać na zastępstwo?
  • Jakie są podstawowe obowiązki pracodawcy wobec zastępcy?
  • Co może być przedmiotem umowy o dzieło, co ją różni od umowy o pracę, jakie są zasady wynagradzania z tytułu umowy dzieło oraz kiedy można wypowiedzieć taką umowę?
  • O czym powinieneś pamiętać, zawierając umowę o dzieło oraz jaki warunek musi być spełniony, aby umowa taka nie była potraktowana jak umowa o pracę?